หนังตาตก หนังตาหย่อน เป็นปัญหาพบบ่อยที่ส่งผลต่อความสวยงามและการมองเห็น ทั้งยังอาจเป็นสัญญาณเตือนเกี่ยวกับสุขภาพ ดังนั้น APEX จะพาไปไขทุกข้อสงสัย ตั้งแต่วิธีเช็กสัญญาณหนังตาตกเบื้องต้น พร้อมเจาะลึกสาเหตุ และทำความรู้จักกับทุกแนวทางการรักษา เพื่อปรับลุคให้ดวงตากลับมาสดใส และเสริมสร้างความมั่นใจในบุคลิกภาพอีกครั้ง
หนังตาตก คืออะไร
หนังตาตก (Ptosis หรือ Blepharoptosis) คือภาวะที่ขอบเปลือกตาบนตกลงมาอยู่ในระดับต่ำกว่าปกติ อาจเกิดขึ้นกับตาข้างเดียวหรือทั้งสองข้าง ซึ่งในภาวะปกติขอบเปลือกตาบนจะคลุมตาดำลงมาประมาณ 1-2 มิลลิเมตร แต่ในผู้ที่มีภาวะหนังตาตก เปลือกตาจะตกลงมามากกว่านั้น ทำให้ดวงตาดูเล็กลง ง่วงนอนตลอดเวลา และหากเป็นมากอาจบดบังลานสายตาได้ ทั้งนี้ปัญหาหนังตาตกที่พบในปัจจุบัน อาจมีความแตกต่างกัน ดังนี้
- หนังตาจากกล้ามเนื้อเปลือกตา : เกิดจากกล้ามเนื้อยกเปลือกตาทำงานผิดปกติหรืออ่อนแรง ทำให้เปลือกตาตกลงมาปิดตาดำมากกว่าปกติ
- หนังตาตกจากผิวเปลือกตา : เกิดจากผิวหนังบริเวณเปลือกตาหย่อนคล้อยตามอายุที่มากขึ้น ทำให้ผิวหนังส่วนเกินตกลงมาบดบังชั้นตาเดิม
หนังตาตกมีสาเหตุเกิดจากอะไร
สำหรับปัญหาหนังตาตกที่พบได้ทั่ไป สามารถแบ่งสาเหตุหลักออกเป็น 2 กลุ่มใหญ่ คือภาวะหนังตาตกแต่กำเนิด และภาวะหนังตาตกที่เกิดขึ้นภายหลัง ซึ่งมีสาเหตุย่อยที่แตกต่างกันไป ดังนี้
ความผิดปกติของกล้ามเนื้อยกเปลือกตา
เป็นภาวะที่พบบ่อยในเด็กแต่กำเนิด เกิดจากกล้ามเนื้อพัฒนาไม่สมบูรณ์ทำให้มีแรงยกเปลือกตาได้น้อยลง ส่งผลให้หนังตาตกมาบดบังการมองเห็นบางส่วนหรือทั้งหมด หากอาการรุนแรงแล้วไม่ได้รับการแก้ไข อาจเป็นสาเหตุให้เกิดภาวะตาขี้เกียจตามมา
ความเสื่อมตามวัย
ภาวะเปลือกตาตกจากความเสื่อมตามวัย เป็นสาเหตุที่พบได้บ่อยในผู้สูงอายุ โดยเกิดจากการที่เอ็นของกล้ามเนื้อยกเปลือกตาเกิดการยืดตัวหรือหลุดออกจากที่ยึดเกาะ ทำให้การส่งผ่านแรงเพื่อยกเปลือกตาทำได้ไม่เต็มที่ ส่งผลให้หนังตาตกลงมา
การใช้คอนแทคเลนส์เป็นเวลานาน
การใช้คอนแทคเลนส์ชนิดแข็งเป็นระยะเวลานาน อาจเป็นสาเหตุหนึ่งของภาวะหนังตาตก เนื่องจากการถอดและใส่เลนส์ซ้ำ ๆ ทำให้เกิดการเสียดสีที่เปลือกตาด้านใน ซึ่งส่งผลกระทบต่อเอ็นของกล้ามเนื้อยกเปลือกตา ทำให้เกิดการยืดตัวและอ่อนแรงลง
การขยี้ตาบ่อยและรุนแรง
พฤติกรรมเคยชินอย่างการขยี้ตาอย่างรุนแรงและบ่อยครั้ง เป็นอีกสาเหตุที่ทำให้หนังตาตกมากกว่าปกติได้ เนื่องจากแรงขยี้ที่เกิดขึ้นซ้ำ ๆ ส่งผลกระทบต่อเอ็นกล้ามเนื้อยกเปลือกตา ทำให้โครงสร้างดังกล่าวเกิดการยืดตัวและอ่อนแรงลง
อุบัติเหตุบริเวณดวงตา
อุบัติเหตุและการบาดเจ็บก็เป็นอีกสาเหตุของภาวะหนังตาตกได้ เนื่องจากการกระทบกระเทือนอาจสร้างความเสียหายโดยตรงต่อกล้ามเนื้อ หรือเส้นประสาทที่ทำหน้าที่ควบคุมกล้ามเนื้อดังกล่าว ส่งผลให้ประสิทธิภาพในการลืมตาลดลง
ผลข้างเคียงหลังการผ่าตัดตา
อาการหนังตาตกอาจเป็นผลข้างเคียงที่พบได้หลังการผ่าตัดในบริเวณดวงตาบางชนิด ซึ่งเป็นเพราะเครื่องมือที่ใช้ถ่างเปลือกตาค้างไว้ระหว่างผ่าตัด ส่งผลกระทบต่อเอ็นกล้ามเนื้อ ทำให้โครงสร้างดังกล่าวเกิดการยืดตัวหรืออ่อนแรงลงได้
ความผิดปกติของระบบประสาท
อาการหนังตาตกประเภทนี้ต้องเฝ้าระวังอย่างใกล้ชิด เพราะมักเป็นสัญญาณเตือนของโรค ซึ่งอาจรวมถึงอัมพาตของเส้นประสาทสมองคู่ที่ 3 ซึ่งเชื่อมโยงกับเนื้องอกหรือเส้นเลือดโป่งพอง หรือกลุ่มอาการฮอร์เนอร์ นอกจากนี้ยังรวมถึงโรคกล้ามเนื้ออ่อนแรงได้
ความผิดปกติของตัวกล้ามเนื้อ
เกิดจากความผิดปกติที่ตัวกล้ามเนื้อยกเปลือกตา ซึ่งมีสาเหตุมาจากโรคที่ส่งผลให้เซลล์กล้ามเนื้อเกิดการฝ่อลีบและอ่อนกำลังลง ดังนั้นเมื่อกล้ามเนื้อสูญเสียความแข็งแรง จึงไม่สามารถทำหน้าที่เพื่อการพยุงเปลือกตาได้เหมือนเดิม
เนื้องอกหรือก้อนที่เปลือกตา
เนื้องอก ถุงน้ำ หรือตากุ้งยิงขนาดใหญ่เป็นอีกสาเหตุของหนังตาตก เนื่องจากน้ำหนักของก้อนเนื้อหรือการอักเสบที่บวมขึ้น จะทำหน้าที่เป็นตัวถ่วง ส่งผลให้เปลือกตาตกลง แม้ว่าการทำงานของกล้ามเนื้อและเส้นประสาทจะยังเป็นปกติก็ตาม
ภาวะหนังตาอักเสบเรื้อรัง
หนังตาอักเสบเรื้อรังสามารถนำไปสู่ปัญหาเปลือกตาตกได้ เนื่องจากการอักเสบที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องและซ้ำ ๆ จะทำให้เนื้อเยื่อและโครงสร้างภายในอ่อนแอ เมื่อเปลือกตาสูญเสียความแข็งแรงในการพยุงตัว จึงหย่อนคล้อยและตกลงมา
สัญญาณเตือนหนังตาตกที่ต้องระวัง และควรรีบพบแพทย์
แม้หนังตาตกส่วนใหญ่จะค่อยเป็นค่อยไป แต่หากคุณมีอาการร่วมกับสัญญาณเตือนเหล่านี้ ควรรีบพบแพทย์ทันที เพราะอาจเป็นอาการของภาวะฉุกเฉินทางการแพทย์ เช่น
- หนังตาตกที่เกิดขึ้นอย่างฉับพลัน ภายในไม่กี่ชั่วโมงหรือไม่กี่วัน
- เห็นภาพซ้อน
- ปวดศีรษะอย่างรุนแรง
- มีอาการปวดตา หรือตาแดงร่วมด้วย
- ขนาดรูม่านตาของตาสองข้างไม่เท่ากัน
- มีอาการกล้ามเนื้ออ่อนแรงบริเวณอื่นของร่างกายร่วมด้วย เช่น เคี้ยวอาหารลำบาก พูดไม่ชัด แขนขาอ่อนแรง
หนังตาตกหายเองได้ไหม
โอกาสที่หนังตาตกจะหายได้เองนั้น ขึ้นอยู่กับสาเหตุหรือระดับความรุนแรงของปัญหา หากเกิดจากปัจจัยชั่วคราว เช่น การบวมอักเสบ หรือตากุ้งยิง อาการมักจะดีขึ้นและหายไปได้เมื่อต้นเหตุนั้นหมดไป แต่หากเกิดจากความเสื่อมตามวัย ปัญหากล้ามเนื้อแต่กำเนิด หรือความผิดปกติของเส้นประสาท มักไม่สามารถหายได้เองและจำเป็นต้องปรึกษาแพทย์เพื่อรับการรักษาที่ถูกต้อง
รวมวิธีรักษาหนังตาตก
การรักษาหนังตาตกจำเป็นต้องได้รับการวินิจฉัยจากแพทย์ เพื่อระบุสาเหตุว่าเกิดจากความอ่อนแรงของกล้ามเนื้อหรือความหย่อนคล้อยของผิวหนัง ซึ่งวิธีการรักษามีตั้งแต่การใช้ยา การปรับปรุงสภาพผิว จนถึงการแก้ไขด้วยหัตถการทางการแพทย์หรือการผ่าตัดศัลยกรรม ดังนี้
การรักษาด้วยยา
การรักษาหนังตาตกด้วยยามักเป็นการใช้ยาหยอดตาที่มีคุณสมบัติกระตุ้นกล้ามเนื้อที่ทำหน้าที่ยกเปลือกตาบางส่วนเพื่อเพิ่มระยะการเปิดของดวงตา วิธีนี้เหมาะสำหรับผู้ที่มีภาวะหนังตาตกที่ไม่รุนแรง และมีสาเหตุมาจากการทำงานของกล้ามเนื้อที่ตอบสนองต่อยา
โปรแกรมโบท็อกซ์
โปรแกรมโบท็อกซ์ถูกนำมาใช้เพื่อปรับปรุงภาวะหนังตาตกที่เกิดจากความหย่อนคล้อยของคิ้ว (Brow Ptosis) เป็นหลัก การฉีดเพื่อคลายกล้ามเนื้อที่ดึงคิ้วลงจะช่วยให้คิ้วถูกยกขึ้นเล็กน้อย ส่งผลให้ผิวหนังบริเวณเปลือกตาบนดูเปิดกว้างขึ้น
โปรแกรมฟิลเลอร์
โปรแกรมฟิลเลอร์มักถูกใช้เพื่อเสริมโครงสร้างรอบดวงตา เช่น บริเวณขมับหรือหน้าผากที่ยุบตัวตามวัย การเติมเต็มปริมาตรที่สูญเสียไปจะช่วยพยุงคิ้วและเนื้อเยื่อส่วนบนไว้ ลดแรงโน้มถ่วงที่กดทับบริเวณเปลือกตา
เครื่องยกกระชับ
โปรแกรมยกคิ้วด้วย Endotine
การยกคิ้วด้วย Endotine เป็นการแก้ไขหนังตาตกในระดับโครงสร้าง โดยช่วยยึดและยกตำแหน่งคิ้วให้มั่นคงขึ้น ส่งผลให้ผิวหนังบริเวณเปลือกตาบนถูกดึงขึ้นตามไปด้วย วิธีนี้ให้ผลลัพธ์ค่อนข้างชัดเจน เหมาะกับผู้ที่มีปัญหาคิ้วตกและหนังตาหย่อนร่วมกัน
การผ่าตัดศัลยกรรมตาสองชั้น
การผ่าตัด Sub Brow Lift (ยกคิ้วใต้ท้องคิ้ว)
Sub Brow Lift เป็นอีกทางเลือกสำหรับหนังตาตกที่เกิดจากผิวหนังใต้คิ้วหย่อนคล้อย โดยเป็นการตัดผิวหนังส่วนเกินใต้แนวคิ้วออกโดยตรง ช่วยเปิดชั้นตาให้ชัดขึ้น โดยไม่ต้องยกหน้าผากหรือเปลี่ยนตำแหน่งคิ้วมาก เหมาะกับผู้ที่มีหนังตาตกจากใต้คิ้วและต้องการแผลเล็ก ซ่อนเนียน
วิธีป้องกันหนังตาตก
หนังตาตกส่วนใหญ่มักมีสาเหตุมาจากการเสื่อมสภาพของกล้ามเนื้อและเนื้อเยื่อตามวัย การดูแลตนเองอย่างถูกวิธีและสม่ำเสมอจึงเป็นแนวทางสำคัญในการชะลอและลดโอกาสเกิดความหย่อนคล้อยของเปลือกตา เพื่อคงความกระชับและสุขภาพดีของผิวรอบดวงตาได้ เช่น
- ปกป้องผิวจากแสงแดด โดยการสวมแว่นกันแดดและทาครีมกันแดดบริเวณรอบดวงตาเป็นประจำ
- หลีกเลี่ยงการขยี้ตาหรือถูตา เพื่อป้องกันการทำลายเนื้อเยื่อและยืดกล้ามเนื้อประคองหนังตาตก
- ใช้ผลิตภัณฑ์บำรุงรอบดวงตาที่ช่วยเพิ่มความกระชับ เช่น ครีมที่มีส่วนผสมของเรตินอล เปปไทด์
- ควบคุมน้ำหนักตัว และทานอาหารที่มีประโยชน์ต่อการสร้างคอลลาเจน เช่น อาหารที่มีโอเมก้า 3
- บริหารกล้ามเนื้อรอบดวงตาเบา ๆ เพื่อกระตุ้นและเสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อที่ยกหนังตา
- นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ เพื่อให้กล้ามเนื้อและผิวหนังรอบดวงตาได้ฟื้นตัว
- งดการสูบบุหรี่ และจำกัดการดื่มแอลกอฮอล์ เนื่องจากเป็นปัจจัยที่เร่งให้คอลลาเจนเสื่อมสภาพ
- จัดท่าทางการใช้สายตาให้เหมาะสม เพื่อลดการหรี่ตาหรือเกร็งหน้าผาก
- ปรึกษาแพทย์หากหนังตาตกมีความรุนแรง หรือเพื่อพิจารณาการรักษาที่เหมาะสมกับสาเหตุ
สรุปวิธีรักษาหนังตาตก ควรเลือกแบบไหนดี
หนังตาตกอาจเกิดจากหลายสาเหตุ ทั้งกล้ามเนื้ออ่อนแรง คิ้วหย่อน หรือผิวหนังส่วนเกิน การเลือกวิธีรักษาจึงควรพิจารณาจากต้นเหตุและระดับความรุนแรง ตั้งแต่การใช้ยาและหัตถการที่ไม่ต้องผ่าตัด ไปจนถึงการผ่าตัดศัลยกรรมที่แก้ไขได้ถูกจุด การประเมินโดยแพทย์จะช่วยให้เลือกแนวทางที่เหมาะสมและได้ผลลัพธ์ที่ดูเป็นธรรมชาติมากที่สุด
สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่
- Tel : 080-500-0123
- Line : @apexbeauty
- Tiktok : apexprofoundbeauty
- Facebook : APEX Hospital & Beauty Clinic
- Instagram : apexbeauty
- Youtube : Apex Beauty Clinic
- X (Twitter) : ApexProfound
